piątek, 20 listopada 2026

Pałac w Czekanowie – rezydencja, której skradziono duszę

 Spójrzcie na tę grafikę poniżej. Tak jeszcze niespełna sto lat temu wyglądał pałac rodu von Raczek w Czekanowie (gm. Zbrosławice).



W 1878 roku Karol II von Raczek przemienił dawny szlachecki dwór w prawdziwą perłę neorenesansu niderlandzkiego. Rezydencja zachwycała strzelistymi szczytami, stromymi dachami i smukłymi wieżyczkami, stylem przypominając słynny pałac w Pławniowicach. Przez dziesięciolecia tętniła życiem w otoczeniu starego parku krajobrazowego.
Niestety, to czego nie zniszczyła wojna, dokończyła bezmyślność powojennych lat. W 1964 roku przejęty przez PGR zabytek poddano „remontowi”, który w rzeczywistości był wyrokiem śmierci dla jego architektury. Ścięto wszystkie wieże, rozebrano ozdobne szczyty, zdarto detale i nakryto gmach płaskim, bezdusznym dachem. Bajkowy pałac zamieniono w zwykły, wielorodzinny blok.
Dziś, spacerując po Czekanowie, trudno uwierzyć, że ten prosty budynek skrywa taką historię. Jedynym niemym świadkiem dawnej świetności pozostał kamienny portal nad wejściem – z wciąż dumnym kartuszem herbowym rodów von Raczek i von Oriola.
Czasem tylko na starych rycinach – i takich jak ta, mglistych wizjach – pałac wciąż wznosi swoje wieże ku niebu..
Więcej można zobaczyć i przeczytać:    Czekanów - pałac Raczków

środa, 18 listopada 2026

Szept miechowickiej mgły


W srebrzystej mgle, gdzie czas przystanął w biegu,
Pod ciężkim łukiem sędziwych konarów,
Bieleją mury na jesiennym brzegu,
Jak cichy świadek minionych już czarów.
Czerń z bielą splata wspomnienia w koronkę,
Wiatr gubi liście na wilgotnej ziemi,
A puste ławki czekają na słonko,
Które przez welon chmur się nie przedrzemie.
Zastygły w ciszy neogotycki cień,
Karmiony chłodem listopadowych dni,
Otwiera bramę w zapomniany dzień,
Gdzie dawna historia w białych murach śpi.


wtorek, 17 listopada 2026

Bytomskie klimaty - przed laty na Piekarskiej


 To ujęcie z Bytomia emanuje nostalgicznym, autentycznym klimatem dawnego Górnego Śląska, w którym codzienność płynie niespiesznym rytmem, a jednocześnie stanowi bezcenny dokument historyczny uchwycony tuż przed wielką przemianą miasta. Główną rolę gra tu legendarna linia tramwajowa numer 38, obsługiwana przez zabytkowy, czerwono-kremowy wagon typu N o numerze 954, zatrzymujący się pośrodku ulicy Piekarskiej jeszcze przed jej generalną przebudową – z charakterystycznym brukiem między szynami i dawnym sposobem wsiadania pasażerów bezpośrednio z jezdni. Wokół wagonu toczy się zwykłe, ciepłe życie sąsiedzkie letniego dnia, z widocznymi na pierwszym planie starszymi mieszkańcami i przechodniami w zwiewnych ubraniach, co nadaje scenie ludzkiego wymiaru i sielskiego spokoju. Całość dopełnia historyczna architektura z duszą: surowe elewacje kamienic po lewej stronie oraz monumentalny gmach starej poczty po prawej, uwieczniony jeszcze przed czyszczeniem fasady, z ciemną warstwą wieloletniej patyny i śląskiej sadzy. Pod błękitnym, letnim niebem kadr ten zatrzymuje w czasie świat, który bezpowrotnie ustąpił miejsca nowoczesności, stając się wyjątkowym zapisem lokalnej tożsamości.


niedziela, 15 listopada 2026

Miechowice - jedno spojrzenie w górę i przenosisz się w czasie

 W samym sercu Bytomia-Miechowic kryją się pozostałości imponującej niegdyś rezydencji rodu Tiele-Wincklerów – jednej z najpotężniejszych familii przemysłowych na Górnym Śląsku. Rozbudowany w połowie XIX wieku w stylu angielskiego neogotyku zamek zachwycał bajkowymi wieżyczkami, a zarazem był domem dla Matki Ewy, która porzuciła arystokratyczne wygody, by tuż obok nieść pomoc potrzebującym. Złota era posiadłości zakończyła się tragicznie w styczniu 1945 roku, gdy pałac został splądrowany i podpalony przez Armię Czerwoną, a dekadę później jego wypalone mury wysadzili saperzy. Z monumentalnego kompleksu ocalała jedynie dawna oficyna, która przez długie lata niszczała jako malownicza ruina przyciągająca miłośników zapomnianych miejsc.






 Choć po gruntownej rewitalizacji zabytek odzyskał dziś blask i służy jako centrum kultury, archiwalne kadry z czasów, gdy przez dziurawe sklepienie wieży zaglądało niebo, wciąż przypominają o jego burzliwej, zapisanej w cegle historii.



sobota, 14 listopada 2026

Bytom: EC Szombierki - od dawnej potęgi do nowej roli

 Są na mapie Śląska miejsca, które nawet z daleka robią ogromne wrażenie i przypominają o przemysłowej potędze regionu. Jednym z nich jest Elektrociepłownia Szombierki w Bytomiu – monumentalny zabytek techniki, który przez swoją skalę i ceglaną architekturę nazywany jest „industrialną katedrą”.



Obiekt uruchomiono w 1920 roku według projektu słynnych braci Georga i Emila Zillmannów. Architekci, znani głównie z katowickiego Nikiszowca, stworzyli tu energetycznego giganta o wyjątkowej formie. Nad okolicą wciąż górują trzy 120-metrowe kominy oraz charakterystyczna wieża wodna z ogromnym, czterostronnym zegarem. Na archiwalnych już ujęciach widać też stalowo-drewnianą chłodnię kominową – ostatnią z takich konstrukcji na terenie zakładu, która zniknęła z krajobrazu Bytomia po wyburzeniu w 2015 roku.


Po zakończeniu produkcji energii wokół dawnego zakładu zapanował zupełnie inny klimat. Natura zaczęła powoli wkradać się na poprzemysłowe tereny, a dzikie łąki i tafla pobliskiego zbiornika wodnego tworzyły niezwykłe tło dla potężnych murów z czerwonej cegły. To plener, w którym surowa historia przemysłu spotkała się ze spokojem przyrody.


EC Szombierki juz w fazie remontu 



Kompleks, wpisany na Szlak Zabytków Techniki, stoi dziś przed zupełnie nowym rozdziałem. Przemysłowa przeszłość ustępuje miejsca przyszłości – w ramach trwającej rewitalizacji dawna „industrialna katedra” zmieni swoje zadanie i zamiast prądu oraz ciepła będzie dostarczać mieszkańcom i turystom kulturę, edukację oraz przestrzeń do spotkań

piątek, 13 listopada 2026

Bytom - Górnik, który jest wierny

Zdjęcie sprzed 12 lat (wielokrotnie nagradzane)  przedstawiające górnika, które zdobiło wejście do zabytkowego gmachu, znanego  jako dawny Dom Partii. Obecnie wejście wygląda nieco gorzej.



Bytomski gwarek - Żeromskiego 23


czwartek, 12 listopada 2026

Stacja: Bytom Bobrek - zamurowana historia

 Patrząc dziś na te zamurowane okna i ciche tory przy ul. Czackiego, trudno uwierzyć, że przez ponad sto lat to miejsce tętniło prawdziwym życiem. Wybudowany pod koniec XIX wieku (1895–1899) dworzec był codziennym przystankiem dla tysięcy ludzi budujących przemysłową potęgę regionu. To tutaj o świcie i przy zmianie szychty przewijały się tłumy pracowników zmierzających do okolicznych gigantów: Huty Bobrek, Kopalni Węgla Kamiennego Bobrek oraz pobliskiej Karbidowni. Dworzec pamięta stukot podkutych butów, zapach węglowego dymu, poranne rozmowy przed pracą i zmęczone powroty do domu po ciężkiej zmianie.



Widok od strony peronów 

Z czasem jednak przemysł zaczął wygasać, a wraz z nim ruch pasażerski, który ostatecznie zamarł w 2014 roku. Kilka lat później zniknęły nawet perony, a sam budynek – choć uratowany przez mieszkańców przed rozbiórką – stoi dziś pusty niczym niemy pomnik minionej epoki.


Widok od strony placu dworcowego 

Kto z Was pamięta jeszcze tę stację z czasów, gdy zatrzymywały się tu pociągi? Dajcie znać w komentarzach!